De Roma-kwestie, een complex thema voor de thuislozenzorgsector.

Net als in andere hoofdsteden en Europese metropolen kan men soms verbaasd en verontwaardigd zijn en zich vragen stellen bij de aanwezigheid van Roma op straat. We zien ze bedelen bij stoplichten en in winkelstraten met hun kleine kinderen, ze verzamelen metalen voorwerpen op stortplaatsen, en wonen soms in verwilderde plaatsen aan de rand van de stad. Echter, hoewel zij die informele praktijken hanteren (zoals het bouwen van illegale onderkomens, kraakpanden, bedelarij, …) de meest zichtbare zijn in de publieke ruimte, bevindt niet iedereen zich in zulke situaties. Er zijn immers Roma in alle geledingen van de sociaalprofessionele beroepen (als bedienden of kaders).

Door hun onbekendheid, hun levensstijl en hun taalkundige diversiteit roept de Romabevolking veel vragen op. In wat volgt enkele antwoorden:  

Waarom komen ze naar Brussel?


De historische xenofobie ten opzichte van Roma en de steeds slechtere sociaaleconomische omstandigheden in Oost-Europa verklaren gedeeltelijk de aanwezigheid van Roma in landen als België. De migratiestromen en de motivaties hiervoor zijn niet voor iedereen hetzelfde en de werkelijkheid is dan ook erg complex. Hun leven is vaak instabiel zonder vaste woonplaats. Sommigen proberen in Brussel of België te blijven, terwijl anderen graag willen terugkeren naar de regio vanwaar ze komen.

Deze bevolkingsgroep die soms in Brusselse onthaalcentra wordt opgevangen, wordt in haar eigen land van origine geconfronteerd met onzekere situaties en uitsluiting. Maar ook in West-Europese landen worden Roma uitgesloten en reizen ze van het ene naar het andere land op zoek naar stabiliteit. Ze bevinden zich in een complexe situatie tussen hun land van oorsprong en West-Europa, overal uitgesloten waardoor er ontelbare problemen ontstaan op het gebied van integratie, medische opvolging, scholing van kinderen, enz. Dit kunnen we illustreren door middel van twee cijfers op de uiterste grens van Europa: 60 tot 80% van de Roma uit Hongarije met beroepsgeschikte leeftijd is werkloos; in sommige Franse steden ontvangt 80% van de Roma een leefloon...

Waar komen ze vandaan?

Ze vormen een bevolkingsgroep maar hebben geen eigen land. Ze komen voornamelijk uit landen in Centraal- en Oost-Europa zoals Roemenië, Bulgarije, Slowakije, Hongarije, enz. De opheffing van het Oostblok in de jaren ’90 heeft in het bijzonder geleid tot uitsluiting van de Roma in deze landen. Met de uitbreiding van Europa zijn sommigen Europese onderdanen geworden. Het is dus een kwestie die veel verder reikt dan de Brusselse en Belgische context. Op Europees niveau zouden er maatregelen moeten worden genomen om hun integratie op alle vlakken te vergemakkelijken.

Wie vangt hen op?

De aanwezigheid van Roma gedurende een aantal maanden in 2012 het Centre de Communication Nord (CCN) van het Noordstation in Brussel staat in ons geheugen gegrift. Er bevonden zich gezinnen in verschrikkelijke omstandigheden op vlak van gezondheid en hygiëne. En het leek alsof niemand hen opving. De Brusselse thuislozenzorg probeert deze bevolkingsgroepen te helpen, met alle moeilijkheden die hierbij komen kijken): een ingewikkelde juridische toestand (Europese burgers zonder verblijfsstatuut), problemen met de toegankelijkheid tot een woning/baan, verscheidenheid aan sociale begeleiders en moeilijkheden om de bevoegdheden op dit gebied vast te leggen (sociale referent van de NMBS, daklozensector, sector bijstand aan migranten), taalproblemen enz. Verschillende projecten voor de Roma werden opgestart. De vzw Diogenes ontwikkelt bijvoorbeeld sinds meerdere jaren een intercultureel bemiddelingsproject voor Roma en heeft voor dit heterogene publiek specifieke vaardigheden ontwikkeld. Het integratiecentrum foyer ontwikkelt ook allerlei missies voor de Roma-bevolkingsgroepen van Brussel (bemiddeling, informatie en steun, enz.) 

 

Elkeen moet aan deze vraag zelf een persoonlijk antwoord kunnen geven, doch sommige zaken zijn goed om weten.

Slechts een klein deel van de thuislozen bedelt. Alle personen die bedelen, zijn trouwens niet alle dakloos.

Daartegenover staat dat u kan uitgaan van het principe dat een persoon die bedelt zich in geldnood bevindt.

PDF-bestand

PDF-bestand

Bekijk het PDF-document.

Bekijk het PDF-document.

-